top of page
IMG_2314.JPEG

Vitrine 12: Kaarten

Vier replica instrumenten (1)_edited.jpg

Zeekaarten

Waarom kaarten?

Navigatie-instrumenten meten hoek, tijd, richting en snelheid.

Kaarten brengen al die gegevens samen tot een beeld van de wereld.

 

Zeevaartkaarten waren nooit zomaar illustraties:

Ze waren werkdocumenten, vol risico’s, ervaring en soms ook verbeelding.

Deze zone toont hoe kaarten van de Noordzee evolueerden:

•             van kustschetsen naar wetenschappelijke zeekaarten

•             van symbolisch naar meetkundig exact

•             van leeskaarten naar paskaarten

•             van lokale kennis naar wereldwijde netwerken

12.1

Astrolabium. Americus Vespuccius, cum quattuor Stellis crucem silente nocte repperit, 1605

Maker:

Stradanus

Collection:

NavigArte

De ontdekking van het Zuiderkruis door Amerigo Vespucci
Uit "Americae Retectio", plaat nr. 18: Een sterrenhemel omringt Amerigo Vespucci die de omtrek van de aarde meet op basis van het sterrenbeeld van het Zuiderkruis. De ontdekkingsreiziger wordt omringd door diverse technologische instrumenten en zijn slapende bemanning. Een inzet bevat een portret van Dante Alighieri, die over hetzelfde sterrenbeeld schreef in zijn "Goddelijke Komedie".
Ioan Stradanus inuent, Ian. Collaert Sculp. Phis Galle Excudit. 

H3948-L249753790.jpg

12.2

Lapis Polaris Magnes, invention of the compass, Stradanus by Phis Galle, 1591

Maker:

Stradanus

Collection:

NavigArte

De uitvinding van het kompas
Uit "Nova Reperta", plaat nr. 2 : Rechts zittend, zichtbaar in profiel, Flavio Amalfitano aan zijn bureau, die een kompas meet terwijl hij een boek leest; een globe en een zandloper op zijn bureau en een hond aan zijn voeten; tegenover hem, zwevend op lucht, een zeilschip en onder een ander bureau met boeken en een astrolabiumglobe; een grote container gevuld met vloeistof en een magnetische steen in het midden, zichtbaar links op de voorgrond.

H3948-L249753790.jpg

12.3

Orbis Longitudines Repertae e Magnetis a Polo Declinatione.; Discovery of the Longitudes by Petrus Plancius, Johannes Galle 1636

Maker:

Stradanus

Collection:

NavigArte

Ontdekking van de lengtegraadmethode door kompasafwijking door Petrus Plancius.
Uit "Nova Reperta", plaat nr. 16: Een groot zeilschip met een jezuïetenvlag, bevarend op zee; een man (Plancius) die in de achtersteven van het schip zit, meet de lengtegraad met een kompas en de culminatie van de zon op de middag. 
Stradanus by Jonh. Galle

H3948-L249753790.jpg

12.4

Christophorus Columbus Ligur terroribus Oceani superatis, 1592

Maker:

Stradanus

Collection:

NavigArte

De ontdekking van ‘America’ door Christopher Columbus.
Uit  “Americae Retectio”: ‘Christoffel Columbus, afkomstig uit Ligurië, overwon de gevaren van de oceaan en voegde de door hem ontdekte gebieden van een bijna nieuwe wereld toe aan het rijk van de Spaanse koningen.’
Stradanus by Collaert

H3948-L249753790.jpg

12.5

1641 Pascaert vande Custe van Vlaenderen Henricus Hondius

Maker:

Henricus Hondius

Collection:

NavigArte

Geen echte zeekaart om aan boord te gebruiken, maar wel alle kernmerken van een zeekaart, 
met onderaan een zicht op Duinkerken en Grevelingen. 
Links een detail van het zicht op Duinkerken en Calais, zoals beschreven door ‘capiteijn Pieter Codde van Enchuysen’.

H3948-L249753790.jpg

12.6

1641 Tabula Portum maris Septentrionalis à parte quae Tessel usque quae Hooften appellatur, Merian

Maker:

Merian

Collection:

NavigArte

Een zeekaart van de Noordzee, met het Zuid-Oosten boven, uit Merian's Theatrum Europaeum

H3948-L249753790.jpg

12.7

1661 Pas Caart van de Canaal tusschen Engeland en Vrancrijck. Hendrick Doncker

Maker:

Hendrik Doncker

Collection:

NavigArte

Het Engelse Kanaal gedrukt op dik papier om op zee te worden gebruikt. Donckers kaarten waren de meest actuele in de tweede helft van de zeventiende eeuw
De passer gaten bewijzen dat deze kaart als atlas op zee is gebruikt

H3948-L249753790.jpg

12.8

1664-75 Pas Caart van NOORT-ZEE, Hendrick Doncker

Maker:

Hendrick Doncker

Collection:

NavigArte

Pas Caart van NOORT-ZEE verthoonenede in zich alle custen en Havens daer rontom gelegen.Amsterdam Hendrick Doncker 
West-georiënteerde kaart. Linksonder decoratieve cartouche met schaallijnen. Toont de Noordzee in zijn geheel, met de kusten van Engeland, Schotland, Nederland, Duitsland, Zweden en Noorwegen

H3948-L249753790.jpg

12.9

1675 Mare Germanicum, Pascaert van de Noord Zee, Frederic De Wit

Maker:

Frederic De Wit

Collection:

NavigArte

'Pascaert van de NOORD ZEE Van Ameloo tot de hoofden van Amsterdam' , Fr de Wit
'Mare Germanicum ab Amelandia ad Promontoria Caleti et Doverae'
Zeekaart van de Noordzee en de waters van het kanaal van Ameloo tot Dover en Calais en de Engelse kust.

H3948-L249753790.jpg

12.10

1680 Paskaert van Vlaenderen Bevattende in sich de Kust van Vlaenderen van de Wielingen, Johannes Van Keulen

Maker:

Johannes Van Keulen

Collection:

NavigArte

Zeekaart van de Noordzeekust, de monding van de Schelde en tevens de kust van Dover en Margate. Het Zuiden in boven.

H3948-L249753790.jpg

12.11

1771 A correct chart of the sea coasts of England Flanders and Holland, Mount and Page

Maker:

Mount & Page

Collection:

NavigArte

De nautische kaart toont het zuidelijke deel van de Noordzee met de aangrenzende kusten van Engeland  Holland en Vlaanderen.

H3948-L249753790.jpg

12.12

1817 Carte Réduite des Côtes des Pays-Bas.

Maker:

Beautems-Beaupré

Collection:

NavigArte

Beautemps-Beaupré, C.F. Paris de l' Imprimerie de la République (J..J. Marcel), Depot de la Marine, Parijs De eerste gedetailleerde kaart met alle dieptesonderingen van de Belgische kust gemaakt door de stichter van de moderne hydrografie in opdracht van Napoleon.

H3948-L249753790.jpg

12.13

1906-60 Admiralty Chart nr. 1406 NORTH SEA, DOVER and CALAIS to ORFORDNESS and SCHEVENINGEN

Maker:

Admiralty

Collection:

NavigArte

NORTH SEA, DOVER and CALAIS to ORFORDNESS and SCHEVENINGEN
Hydrographic Office, London 1906 (herdruk in 1948, gecorrigeerd 1960) Een redelijk moderne zeekaart met alle details qua diepte, banken, boeien, lichtbakens, stromingen, kompasrozen, enz

H3948-L249753790.jpg

12.14

2003 Noordzee Vlaamse Banken van Gravelines tot Oostkapelle D11

Maker:

Hydrografische Dienst Oostende

Collection:

NavigArte

Noordzee Vlaamse Banken van Gravelines tot Oostkapelle schaal 1:100000 D11
Hydrografische Dienst Oostende.
Een moderne zeekaart van de Belgische kust zoals nog te vinden, als reserve, op moderne zeeschepen, zonder manuele correcties

H3948-L249753790.jpg
Realisatie
VNSM.png
Navigarte.png
Partners & sponsors
Cepa.png
Aertsen.png
Noordnatie.png
MAS.png
KVBG2.png
MAP.png
logo-bsv.png
Ruimschoots.png
Wind.png
bottom of page